Kabalcı Yayınevi GÖKTÜRK DEVLETİ: Nomadik Pastoralist Devletin Oluşumu Ve Yapısı

Devlet kuramları literatürü, tarihsel süreçte yerleşik topluluklar ekseninde şekillenmiştir.; Devlet; çoğu zaman mekân üzerindeki sabitlik, tarımsal artığın birikimi ve nüfus yoğunlaşması üzerinden tanımlanmıştır.; Hâkim literatürün göz ardı ettiği topluluklar ise, karmaşık siyasal örgütlenme kapasitesine sahip tarihsel özneler olarak değil, ya devlet öncesi aşamalar ya da yerleşik siyasal formların türevleri olarak kavramsallaştırılmıştır.; Bu kitap, söz konusu yerleşik-merkezli paradigmayı Göktürk Devleti örneğinde yeniden tartışmaya açmaktadır.; Orta Asya’da bozkır topluluklarına özgü üretim biçimini yalnızca ekolojik bir zorunluluk ya da geçim stratejisi olarak değil; artığın düzenlenmesi, mülkiyet ilişkilerinin biçimlenmesi ve siyasal egemenliğin kurulmasıyla iç içe bir toplumsal bütünlük olarak ele almaktadır.; Bozkıra özgü hareketlilik bu bağlamda özgül bir mekânsallığın ve siyasal örgütlenme tarzının kurucu unsuru kabul edilmektedir.; Hunlardan Göktürklere uzanan tarihsel süreklilik içinde ondalık sistem, ülüş yapısı, pastoral kaynakların denetimi ve kağan-bey ilişkilerini irdeleyen bu çalışma, kapitalizm öncesi bir devlet formunun bozkır üretim biçimine özgü işleyişini çözümlemektedir.; Göktürk Devleti’ni yerleşik devletlerin gölgesi ya da türevi olarak değil, nomadik pastoralizmin özgül toplumsal mülkiyet ilişkilerinde biçimlenmiş bir devlet olarak kavramsallaştırmaktadır.; Göktürk Devleti kitabı, Türk tarihini salt betimleyici kronolojik bir anlatıdan çıkararak ekonomi-politik bir düzleme taşımakta, devlet tartışmalarını yerleşiklik varsayımının sınırlarının ötesine davet etmektedir.; Bu yönüyle eser hem Orta Asya tarihi çalışmalarına hem de kapitalizm öncesi devlet kuramları literatürüne siyaset bilimi çerçevesinde kuramsal bir katkı sunmaktadır.